Τετάρτη
17 Οκτωβρίου 2018
Ημερήσια ηλεκτρονική εφημερίδα, Αρ. φύλλου 2950RSS FEED
Ανοσοηλεκτροφόρηση
Γράφει ο
Νίκος Καλλιακμάνης

Η αρχή της μεθόδου στηρίζεται στην ένωση αντιγόνου αντισώματος και την παραγωγή κατά τη διάρκεια της αντιδράσεως αυτής γραμμοειδών ιζημάτων.

Η τεχνική της μεθόδου περιλαμβάνει 2 στάδια. Κατά τον πρώτο στάδιο, οι πρωτεΐνες του ορού ξεχωρίζουν με ηλεκτροφόρηση που γίνεται σε κολλοειδές άγαρ. Μετά τον διαχωρισμό των πρωτεϊνών σε ηλεκτρικό πεδίο (ειδική συσκευή) ένα αυλάκι σχηματίζεται με ειδική τεχνική μέσα στο κολλοειδές άγαρ και ένας ολικός αντιορός για τις πρωτεΐνες τοποθετείται μέσα σ’ αυτό το «αυλάκι». Σαν αποτέλεσμα της ενώσεως και της διάχυσης των πρωτεϊνών του ορού προς τον αντιορό, μια γραμμή καθιζήσεως σχηματίζεται, που δίνει οπτικά γραμμοειδή ή τοξοειδή σχήματα.

Η διαμόρφωση της γραμμής ή του τόξου εξαρτάται από την ομογένεια της κάθε πρωτεΐνης π.χ. η λευκωματίνη που είναι μία ομογενής πρωτεΐνη, σχηματίζει μία γραμμή καθίζησης που μοιάζει με κύκλος σχεδόν, ενώ η φυσιολογική ανοσοσφαιρίνη που δεν είναι, σχηματίζει μια ευθεία γραμμή με ελαφρή κάμψη στο καθοδικό άκρο (βλ. σχήμα 3).

Η πιο σπουδαία εφαρμογή της ανοσοηλεκτροφορήσεως είναι η ανεύρεση της παραπρωτεΐνης (μυελωματική πρωτεΐνη) που συνοδεύει το πολλαπλούν μυέλωμα, αλλά και ποικιλία άλλων νοσημάτων όπως την μακροσφαιριναιμία του  Waldestrom, νεοπλάσματα του λεμφικού ιστού, αυτοάνοσα νοσήματα, νεοπλάσματα του επιθηλιακού και του συνδετικού ιστού.

Όταν μια τέτοια μυελωματική πρωτεΐνη βρίσκεται στον ορό του αρρώστου η ευθεία γραμμή τα αντίστοιχης φυσιολογικής ανοσοσφαιρίνης αντικαθίσταται από μία τοξοειδή γραμμή, περίπου σαν αυτή που δίνει η λευκωματίνη.

Με τη χρήση τώρα ενός ειδικού αντιορού που να μπορεί να ξεχωρίζει την κλάση των ανοσοσφαιρινών (IgA, IgG, IgM) ορίζεται και η κλάση της μυελωματικής πρωτεΐνης (πρωτεΐνης που συνοδεύει το μυέλωμα). Ο ορισμός της κλάσης της μυελωματικής πρωτεΐνης έχει σημασία και είναι απαραίτητος, ξεχωρίζοντας το πολλαπλούν μυέλωμα από τη μακροσφαιριναιμία (νοσήματα με διαφορετική πρόβλεψη και εξέλιξη).

Άλλη σπουδαία εφαρμογή της ανοσοηλεκτροφορήσεως είναι η ανεύρεση της ειδικής πρωτεϊνης Bence Jones στον ορό με μερικές περιπτώσεις πολλαπλού μυελώματος που ονομάζεται νόσος των ελαφρών αλύσεων (αποτελεί 20% των περιπτώσεων πολλαπλού μυελώματος).

Στην περίπτωση της νόσου των ελαφρών αλύσεων δεν παράγεται μία πλήρης μυελωματική πρωτεΐνη αλλά μεγάλα ποσά ελαφρών αλύσεων που κυκλοφορούν στο αίμα και δεν προσδιορίζονται με τον συνηθισμένο έλεγχο της ηλεκτροφορήσεως επί χάρτου.

Η χρήση της ανοσοηλεκτροφορήσεως επεκτείνεται και στη διάγνωση των διαφόρων συνδρόμων ανοσοανεπάρκειας όπου παρατηρείται έλλειψη η ελάττωση συγγενώς ή επικτήτως των διαφόρων τάξεων ανοσοσφαιρίνων.

Πρέπει να σημειωθεί ότι επειδή η ανοσοηλεκτροφόρηση δεν είναι ποσοτική μέθοδος, το ποσόν των ανοσοσφαιρίνων πρέπει να ελεγχθεί μετά από τις ποιοτικές ανωμαλίες που αποκαλύπτονται στην ανοσοηλεκτροφόρηση. 


Ενιαίος Ευρωπαϊκός Αριθμός Έκτακτης Ανάγκης